Son Makaleler Yaşam

MERALARDA GÜBRELEME

Tarafından yazılmıştır admin

Hayvan İçme Suyu

Meraların su ihtiyaçları, kaynaklardan ve akarsulardan karşılanır. Merada otlayan hayvanların temiz ve gidilebilir uzaklıkta içme suyu bulmaları gerekir. Aksi takdire meralardan gereği gibi yararlanamazlar.

Bir büyükbaş hayvan ve bir at günde ortalama 38 – 45 litre su içer. Sağmal inekler için bu miktar % 25 daha fazladır. Küçükbaş koyun, keçi ise günde 3-4 litre su içer.

Su içme yerleri meranın her yerine kolayca gidilecek mesafede olmaz ise su kıyıları daha fazla ve ağır biçimde otlatılır ve bu alanlar kısa zamanda bozulur. Genel olarak; iyi bir meranın en uzak yerinin suya olan mesafesi 800 metreden daha fazla olmamalıdır.

Bazı hallerde sıvatların yapılması da gerekebilir. Sıvatların çevrelerinin, çamur ve bataklık haline gelmemesi için, taş veya betonla döşenmelidir. Sıvattan akan fazla sular, bataklık oluşturmaması için kanal açılarak akıtılmalıdır.

Kaynak suları genellikle temizdir ve tortu taşımaz. Bu nedenle kaynak suları doğrudan sıvata verilebilir. Ancak derelerden alınan sular kum ve çamur getirebilir. Bu nedenle dinlendirme tanklarına alınarak, buradan da borularla sıvatlara getirilmelidir.

Kaynak veya akarsu olmaması halinde kuyular açılabilir. Bu da imkânsız ise yüzey suları toplanarak sarnıç ve gölet sularından yararlanılabilir. Kuyuların ağız kısımları emniyet açısından yüksek yapılmalı ve kapalı bulundurulmalıdır.

Meraların Gübrelenmesi

Ülkemizde maalesef meraların gübrelenmesi alışkanlığı yoktur. Oysa merada tarım arazileri gibi gübrelemeye ihtiyaç duyarlar. Özellikle mera hayvancılığında hayvanlar zamanlarının büyük bir bölümünü gölgelik yerlerde, sıvat civarlarında ve geceleri ahırda geçirirler. Buralarda biriken gübrelerin değerlendirilmesi gerekir.

Mera gübrelenmesinin en pratik yolu, sürülerin zaman zaman seyyar ağıllar içinde meranın değişik yerlerinde dinlendirilmesidir. Bir koyun sürüsünün bir yerde 6 saat kalması, o alanın bir yıllık gübrelenmesi için yeterli olmaktadır. Bu dinlenme alanlarında bir koyun veya keçi için bir metrekare alan hesap edilir. Yani 100 koyun için seyyar ağılın 100 metrekare olması gerekir.

Hayvan gübreleri doğal olduğu için kimyasal gübreler gibi toprağın yapısını bozmaz. Aksine daha da iyileştirir. Bu nedenle hayvan dışkı ve ürelerinin gübre şerbeti (püren) çukurlarında biriktirilerek buralardan değişik yöntemlerle meralara verilebilir.

Gübrenin en çabuk şekilde tesirli hale gelmesi için sulandırılması gerekir. En iyi karışım şekli 1/10 dur. Yani dışkı veya gübre on defa sulandırılmalıdır. Daha sonra toprağa doğrudan verilebilir. Şayet taze dışkı ve gübre sulandırılmadan toprağa verilirse, faydadan çok zarar verir. Çünkü yanmamış gübre otları, bitkileri yakar, toprağı kirletebilir.

Bir büyükbaş hayvan günde 12 kilo idrar ve 24 kilo dışkı çıkarır. Bu nedenle bir büyükbaş hayvan için 200 – 300 litre için 0,2 – 0,3 m3 gübre çukuru hacmi hesap edilir.

Hayvanların Yem İhtiyacı

Hayvanların günlük, canlı ağırlığının % 2,5’u kuru ot veya % 10’u kadar yeşil ot tükettiği kabul edilir. Bu kaba bir yaklaşımdır. Hayvanlar için rasyon (bir günlük besin maddelerini karşılayan yem karışımı) hesaplamaları yapmak daha iyi sonuç verir.

Kaynak:
Prof. Dr. Orhan Doğan

Yazar Hakkında

admin

%d blogcu bunu beğendi: